Lezingen & Events

EOL events
NINO/EOL-lezingen
Externe activiteiten

Lezingen per afdeling:

Amersfoort | AmsterdamApeldoorn | Den Bosch | Dordrecht | Eindhoven
Groningen | Haarlem | Leiden/Den Haag | MaastrichtRotterdam | Twente
Zutphen/Deventer/Arnhem | Zwolle/Kampen

okt
24
wo
Wonen in de Romeinse insulae: De hoogbouw van Rome en Ostia @ Den Bosch
okt 24 @ 20:00 – 22:00

Dr. Saskia Stevens

Afgaand op de verhalen van antieke auteurs de over woon- en leefomstandigheden in Romeinse appartementen, lijkt het wonen in hoogbouw in de Romeinse tijd een hachelijke onderneming te zijn geweest. Brand- en instortingsgevaar, maar ook burenoverlast, waren volgens deze auteurs aan de orde van de dag. Archeologisch onderzoek heeft echter aangetoond dat dit beeld aanzienlijk moet worden bijgesteld. Echter, in de eerste twee eeuwen na Christus kon een Romeins appartement over een groot aantal voorzieningen beschikken, zoals stromend water en een eigen toilet, en zouden we een Romeins appartement zelfs comfortabel kunnen noemen. Aan de hand van citaten van antieke auteurs en archeologische voorbeelden uit Rome en de havenstad Ostia zal een beeld worden geschetst van de leef- en wooncultuur in Romeinse hoogbouw in de eerste en tweede eeuw na Christus.

nov
6
di
De Babylonische ballingschap: nieuwe inzichten uit spijkerschrifttabletten @ Zwolle
nov 6 @ 20:00 – 22:00

Prof. Dr. C. Waerzeggers (Caroline)
Professor Assyriologie,
Universiteit Leiden

In 587 v.Chr. verwoestte de Babylonische koning Nebuchadnezzar de tempel van Jerusalem en deporteerde een deel van de Judese bevolking naar Babylonië. Dat sommigen van deze Joodse ballingen in Babylonische spijkerschriftteksten voorkomen, weten we al bijna 100 jaar, maar eigenlijk begint er nu pas aandacht te komen voor de mogelijkheden die deze bronnen bieden om de Babylonische ballingschap – traditioneel beschouwd als een duistere periode in de geschiedenis van het Joodse volk – beter te begrijpen. Deze lezing presenteert resultaten van een onderzoeksproject dat de spreker, in samenwerking met bijbelgeleerden en Assyriologen, over het onderwerp leidt. In het bijzonder zal er aandacht besteed worden aan de kleitabletten uit het dorpje ‘Al-Yahudu’, waar veel ballingen ondergebracht waren. Deze kleitabletten geven een unieke inkijk in het dagelijkse leven van deze gemeenschap. Het Al-Yahudu archief kwam pas onlangs aan het licht en is nog maar ten dele gepubliceerd (deel 1 verscheen in 2014). De komende jaren kunnen we een toename van onderzoek naar dit belangrijke materiaal verwachten; ongetwijfeld zal dit leiden tot een steeds beter inzicht in de sociale geschiedenis van de Joodse Ballingschap.

nov
8
do
De Nieuwerijks necropool in Sakkara: een overzicht van 40 jaar Nederlandse opgravingen @ Enschede
nov 8 @ 19:30 – 21:30

Vincent Oeters MA
Egyptoloog

Eerst werden de opgravingen uitgevoerd in samenwerking met de Egypt Exploration Society uit Londen. Het Engels-Nederlandse opgravingsteam heeft graven blootgelegd van belangrijke Nieuwerijkse ambtenaren (circa 1550-1070 v.C.), waaronder de graven van Horemheb en Maya. De samenwerking tussen deze partijen eindigde in 1998, waarna de concessie overgenomen werd door een samenwerking van het Rijksmuseum van Oudheden en de Universiteit Leiden.

Ook dit team heeft belangrijke graven, zoals de graven van Meryneith en Ptahemwia, teruggevonden. Veertig jaar na aanvang, reizen Nederlandse archeologen nog steeds af naar deze fascinerende necropool om nieuwe en lang verdwenen graven op te graven en te documenteren. Deze lezing zal een overzicht geven van dit succesvolle project en de belangrijkste vondsten.

Een toekomst voor oude inzichten. Hoe kan archeologische kennis van waterbeheer van nut zijn in moderne samenlevingen? @ Maastricht
nov 8 @ 19:30

Dr. Eva Kaptijn
Onderzoeker Archeologie Nabije Oosten

In deze lezing wordt onderzocht hoe moderne samenlevingen profijt kunnen hebben van kennis uit het verleden. Waterbeheer (irrigatie, wateropslag, drainage, etc.) van verleden samenlevingen zal hierbij het centrale thema zijn. Klimaatverandering zorgt er vandaag de dag voor dat samenlevingen op verschillende plekken op aarde te maken krijgen met een veranderende omgeving, bijv. verdroging of juist vernatting. Mensen moeten nieuwe methoden bedenken om met hun veranderde omgeving om te gaan. Dit is een moeilijk proces.

Archeologie bestudeert echter voorbeelden van samenlevingen die in staat waren om voor langere tijd te overleven onder zeer lastige klimatologische omstandigheden. Kennis van de levenswijze van deze ‘duurzame’ verleden samenlevingen kan bijdragen aan het voortbestaan van moderne gemeenschappen die onder druk staan door klimaatverandering. Daarnaast is archeologie de enige wetenschap die een lange termijnvisie kan bieden en mogelijk het effect van onze oplossingen op de lange termijn kan evalueren. In deze lezing zullen naast het Nabije Oosten ook voorbeelden uit andere werelddelen de revue passeren.

nov
12
ma
Theories and Healing in Ancient Egypt: Explanatory Models in the Ebers Papyrus? @ Leiden
nov 12 @ 20:00 – 22:00

Jonny Russell MA
PhD-researcher Universiteit Leiden, Egyptologie

Let op: Deze lezing is in het Engels!

Ancient Egyptian medical texts are notoriously difficult to translate. Past editions of these texts viewed their contents from a Western point of view, seeking to identify anatomical, disease, and treatment classifications which are recognizable to a modern audience. From this, Egyptologists attempted to qualify Egyptian healing techniques and theory as a historical precursor to what is found in Graeco-Roman Medicine (notably Hippocratic and Galenic traditions). Outside of Egyptology, this idea is firmly rejected; one reason being that the Egyptian medical texts are highly esoteric, magical, and ultimately too devoid of reason to have made a significant impact on Classical Philosophy. Both sides of this current debate are problematic; they both analyse the Egyptian papyri from a Western (or Classical) ‘lens’. How do we regain Egyptian notions of human physiology and healthcare from an emic perspective?

This talk will outline how the ancient Egyptians perceived the workings of the human body through an examination of the Ebers Papyrus – the largest medical document to have survived from Ancient Egypt (dating to 1550 BCE). Rather than seeking to equate our modern understandings of human anatomy and physiology with those of the ancient Egyptians, the presentation will demonstrate how it is possible to extract ancient perceptions of physiology and disease causation from prescriptions which provide limited information. This paper not only challenges current interpretations of the anatomical focus of remedies, it reconsiders the methods for attempts to historically contextualise the Egyptian healing traditions.

nov
20
di
De goden verzoeken – verzoeken aan de goden: Zonde en gebed bij de Hettieten @ Apeldoorn
nov 20 @ 19:45

Lidewij van de Peut MA
Hettitoloog, Assyrioloog

In de oude hoofdstad van het Hettitische Rijk in centraal Anatolië (ca. 1650-1180 v.Chr.) zijn tussen de vele kleitabletten ook diverse gebeden gevonden. Deze Hettitische gebeden zijn uniek in vergelijking met andere gebedscorpora. Ze zijn geschreven om uitgevoerd te worden op een specifiek moment door één bepaald persoon, meestal de Hettitische koning. In zijn zogenoemde persoonlijke gebeden kon de koning de goden direct om hulp vragen in tijden van nood. Deze teksten geven ons niet alleen een unieke kijk in de relatie tussen de koning en de goden, maar ook over wat de koning doet wanneer zijn rijk bedreigd wordt door vijanden of epidemieën. Bovendien vormen de zondes die de koning opgebiecht in zijn gebeden een unieke bron van historische informatie. Deze lezing geeft u een overzicht van het genre met een speciale focus op de functie van de gebeden.

nov
21
wo
De Babylonische ballingschap: nieuwe inzichten uit spijkerschrifttabletten @ Zutphen
nov 21 @ 19:45 – 21:45

Prof. Dr. C. Waerzeggers (Caroline)
Professor Assyriologie,
Universiteit Leiden

In 587 v.Chr. verwoestte de Babylonische koning Nebuchadnezzar de tempel van Jerusalem en deporteerde een deel van de Judese bevolking naar Babylonië. Dat sommigen van deze Joodse ballingen in Babylonische spijkerschriftteksten voorkomen, weten we al bijna 100 jaar, maar eigenlijk begint er nu pas aandacht te komen voor de mogelijkheden die deze bronnen bieden om de Babylonische ballingschap – traditioneel beschouwd als een duistere periode in de geschiedenis van het Joodse volk – beter te begrijpen. Deze lezing presenteert resultaten van een onderzoeksproject dat de spreker, in samenwerking met bijbelgeleerden en Assyriologen, over het onderwerp leidt. In het bijzonder zal er aandacht besteed worden aan de kleitabletten uit het dorpje ‘Al-Yahudu’, waar veel ballingen ondergebracht waren. Deze kleitabletten geven een unieke inkijk in het dagelijkse leven van deze gemeenschap. Het Al-Yahudu archief kwam pas onlangs aan het licht en is nog maar ten dele gepubliceerd (deel 1 verscheen in 2014). De komende jaren kunnen we een toename van onderzoek naar dit belangrijke materiaal verwachten; ongetwijfeld zal dit leiden tot een steeds beter inzicht in de sociale geschiedenis van de Joodse Ballingschap.

Een vreemdeling in Mesopotamië: de Macedonische Antiochus I doet alsof hij een verliefde Babyloniër is @ Rotterdam
nov 21 @ 20:00 – 22:00

Dr. R. de Boer (Rients), Docent Oudheidswetenschappen UvA/VU

Deze lezing vertelt het verhaal van koning Antiochus I en een prachtige liefdesgeschiedenis. Na de dood van Alexander de Grote in 323 v.Chr. werd zijn rijk opgedeeld door zijn generaals. Het leeuwendeel kwam in handen van het Seleucidisch rijk dat bestond van 312 tot 63 v.Chr. De Seleucidische koningen waren pragmatisch en presenteerden zich als Helleense vorsten tegenover Grieken en als Babylonische koningen in Mesopotamië. Het mooiste voorbeeld is de zogenaamde Antiochus cylinder, waarop een traditionele Babylonische koningsinscriptie staat van Antiochus I (281-261 v.C.). Niet alleen de koning wordt erin genoemd, maar ook uniekerwijze zijn vrouw Stratonike.

nov
28
wo
Grafhergebruik in Egypte tijdens het Nieuwe Rijk @ Groningen
nov 28 @ 19:30

Dr. N.T.B. (Nico) Staring
Egyptoloog en archeoloog, postdoctoraal onderzoeker, Universiteit Leiden (LIAS)

Na afloop van de begrafenis van de grafeigenaar volbrengt het graf zijn primaire taak: het markeren van een begraving. Toch is dat niet het einde van het verhaal. De langste episode in de ‘biografie’ van een grafmonument begint dan pas. In het Oude Egypte werden graven vaak lange tijd gebruikt voor bij-begravingen, bijv. van familieleden, en konden de monumenten, nadat ze enige eeuwen in onbruik geraakt waren, weer hergebruikt worden. In deze lezing wordt gekeken naar de uitingsvormen van grafhergebruik in architectuur, iconografie, tekst en gebruik van ruimte in de begraafplaats. Ook wordt gekeken naar de mogelijke redenen van grafhergebruik. Dit onderwerp is nog weinig systematisch onderzocht in de egyptologie en studies richten zich dan voornamelijk op materiaal uit Thebe. In deze lezing wordt recent archeologisch onderzoek in Sakkara gebruikt om het onderwerp vanuit een Memphitisch perspectief te belichten.

Hetepherachty en de zonnekoningen van het Oude Rijk @ Den Bosch
nov 28 @ 20:00 – 22:00

Nicky van de Beek MA
Egyptoloog

De offerkapel van Hetepherachty bevindt zich in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden. Het is een kleine kapel, maar volledig gedecoreerd met zogenaamde ‘scènes uit het dagelijks leven’. Ze tonen de grafeigenaar aan het werk als ambtenaar van de koning, maar ook vissend in het papyrusmoeras. Er zijn scènes die landbouw, vogelvangst en allerlei voorbereidingen voor de begrafenis laten zien. Hetepherachty was rechter en priester onder de koningen van de 5e dynastie. Deze koningen bouwden piramides en zonnetempels in het nabijgelegen Abusir. Hoe zag de wereld eruit waarin Hetepherachty leefde en zijn graf bouwde?

nov
29
do
Doet u mij maar twee baarmoeders, alstublieft. Terracotta uteri-votieven uit de Italische tempel te Paestum @ Leiden
nov 29 @ 20:00 – 22:00

NKV lezing

Kristel Henquet BA
MA Student Acheologie VU en Ancient History – Universiteit Leiden

In en rond de Italische tempel ten zuiden van het forum van Romeins Paestum (Campania) zijn in de jaren ’50 van de vorige eeuw talloze aardewerken votiefgeschenken in de vorm van baarmoeders gevonden. Daarmee is de tempel een van de grootste vondstplekken van ex voto uteri in de gehele klassieke wereld. Hoe zijn die baarmoeders daar terecht gekomen? Wat zegt de vondst over de interactie van de tempel met andere tempels binnen en buiten de muren van Paestum, en over de interactie tussen Romeinse kolonies op het Italisch schiereiland? Hoe kwam je eigenlijk aan zo’n baarmoeder en wat deed je daar dan mee? En waarom dan? En door wie? En… De zogenoemde anatomische votieven die in de hellenistische tijd plotseling overal in Centraal Italië in grote getale in heiligdommen opdoken roepen veel vragen op. In Paestum liggen de honderden baarmoeders – samen met evenzoveel handen, armen, benen, voeten, ogen en penissen – in kratten opgestapeld tot aan het plafond te wachten op ontsluiting. Deze lezing biedt een kijkje in de depots van het Museo Archeologico di Paestum en daarmee in de religieuze wereld van Romeins Paestum en haar inwoners.

dec
6
do
Alexander de Grote in Babylonisch perspectief @ Maastricht
dec 6 @ 19:30

Prof. Dr. R.J. van der Spek (Bert)
Emeritus hoogleraar oude geschiedenis aan
de Vrije Universiteit te Amsterdam

Alexander de Grote trok eind oktober 331 v.Chr. de grote stad Babylon binnen nadat hij op 1 oktober de laatste koning van het Perzische rijk, Darius III, definitief had verslagen bij Gaugamela in Noord-Irak. Babylon was op dat moment één van de grootste steden van de wereld, de grote stad die Nebukadnessar gebouwd had. Alexander bleef er 40 dagen voordat hij zijn tocht voortzette. Een kleine acht jaar later keerde hij er terug en stierf. Alexander wilde van Babylon zijn residentie maken. Er kwam weinig van terecht. Na enkele weken in Babylon werd Alexander ziek en stierf hij op 11 juni 323 v.Chr. Onze kennis over Alexander de Grote berust hoofdzakelijk op Griekse en Latijnse
geschiedwerken die honderden jaren na de dood van Alexander de Grote zijn opgeschreven. We hebben ook enkele Babylonische teksten in spijkerschrift over Alexander uit de tijd zelf. Daaronder vallen kronieken, astronomische dagboeken (met daarin historische notities), een ‘profetische’ tekst over de komst van de Grieken (vergelijkbaar met de voorspellingen in het Bijbelboek Daniël 11) en administratieve teksten. Astronomische dagboeken vertellen ons over de slag bij Gaugamela,
Alexanders intocht en zijn dood. In de lezing worden de teksten besproken en krijgt u een indruk van de stad.

dec
10
ma
Herodotos, historicus van de maat @ Enschede
dec 10 @ 19:30 – 21:30

Dr. A. van Hooff

Herodotos is veel meer dan de gezellige verhalenverteller voor wie hij lang is doorgegaan. Zijn Historiën beginnen wel met mythen die zouden verklaren waarom het tussen Europa en Asia altijd al mis was, maar Herodotos vertelt deze aloude verhalen duidelijk ‘tongue in cheek’. Snel schakelt hij over naar de taal van de rede met: ‘maar ik zal vertellen wie de echte veroorzaker van het conflict was, namelijk Kroisos (Croesus) van Lydië.’ Herodotos is dus allesbehalve een naïeve opdisser van sprookjes. Hij presenteert vaak verschillende lezingen en geeft dan zijn beredeneerde conclusie, soms een absurde zoals bij de verklaring van de Nijloverstroming. Een voorbeeld uit het pensum: het waren niet de tirannendoders Harmodios en Aristogeiton die Athene tot democratie maakten. Hij doet dus wat gewetensvolle moderne historici doen: in hun kaart laten kijken en de lezer in staat stellen tot een ander oordeel te komen.

Zijn werk is geen epos, maar een logos, proza dat logos, rede, vereist; hij argumenteert. Achter zijn monumentale schildering van de grote botsing tussen oost en west zitten enkele concepten: hoogmoed komt voor de val (Polykrates) en er is een fundamenteel verschil tussen Asia en Europa: daar de slavernij onder de grootkoning, hier vrije burgers. Herodotos is niet alleen de pater historiae, maar ook de pater Europae.

dec
11
di
Een toekomst voor oude inzichten. Hoe kan archeologische kennis van waterbeheer van nut zijn in moderne samenlevingen? @ Eindhoven
dec 11 @ 20:00

Dr. Eva Kaptijn
Onderzoeker Archeologie Nabije Oosten

In deze lezing wordt onderzocht hoe moderne samenlevingen profijt kunnen hebben van kennis uit het verleden. Waterbeheer (irrigatie, wateropslag, drainage, etc.) van verleden samenlevingen zal hierbij het centrale thema zijn. Klimaatverandering zorgt er vandaag de dag voor dat samenlevingen op verschillende plekken op aarde te maken krijgen met een veranderende omgeving, bijv. verdroging of juist vernatting. Mensen moeten nieuwe methoden bedenken om met hun veranderde omgeving om te gaan. Dit is een moeilijk proces.

Archeologie bestudeert echter voorbeelden van samenlevingen die in staat waren om voor langere tijd te overleven onder zeer lastige klimatologische omstandigheden. Kennis van de levenswijze van deze ‘duurzame’ verleden samenlevingen kan bijdragen aan het voortbestaan van moderne gemeenschappen die onder druk staan door klimaatverandering. Daarnaast is archeologie de enige wetenschap die een lange termijnvisie kan bieden en mogelijk het effect van onze oplossingen op de lange termijn kan evalueren. In deze lezing zullen naast het Nabije Oosten ook voorbeelden uit andere werelddelen de revue passeren.

dec
18
di
Een toekomst voor oude inzichten: Hoe kan archeologische kennis van waterbeheer van nut zijn in moderne samenlevingen? @ Amsterdam
dec 18 @ 19:00 – 21:00

Dr. Eva Kaptijn, onderzoeker Archeologie Nabije Oosten

In deze lezing wordt onderzocht hoe moderne samenlevingen profijt kunnen hebben van kennis uit het verleden. Waterbeheer (irrigatie, wateropslag, drainage, etc.) van verleden samenlevingen zal hierbij het centrale thema zijn. Klimaatverandering zorgt er vandaag de dag voor dat samenlevingen op verschillende plekken op aarde te maken krijgen met een veranderende omgeving, bijv. verdroging of juist vernatting. Mensen moeten nieuwe methoden bedenken om met hun veranderde omgeving om te gaan. Dit is een moeilijk proces. Archeologie bestudeert echter voorbeelden van samenlevingen die in staat waren om voor langere tijd te overleven onder zeer lastige klimatologische omstandigheden. Kennis van de levenswijze van deze ‘duurzame’ verleden  samenlevingen kan bijdragen aan het voortbestaan van moderne gemeenschappen die onder druk staan door klimaatverandering. Daarnaast is archeologie de enige wetenschap die een lange termijnvisie kan bieden en mogelijk het effect van onze oplossingen op de lange termijn kan evalueren. In deze lezing zullen naast het Nabije Oosten ook voorbeelden uit andere werelddelen de revue passeren.

jan
10
do
De zondvloed ter discussie @ Maastricht
jan 10 @ 19:30

Drs. Th.J.H. Krispijn
Gepensioneerd docent Sumerologie Universiteit Leiden, Oude Culturen van de Mediterrane Wereld/Assyriologie

Het zondvloedverhaal is in het Oude Nabije Oosten in verschillende versies bekend. Het is één van de bekendste voorbeelden van verhalen die in de traditie van zowel het oude Israël als van Mesopotamië zijn opgenomen. Uit Mesopotamië zijn één Sumerische en verschillende Akkadische versies van het zondvloedverhaal bekend. Wanneer is het verhaal ontstaan, hoe verhouden de verschillende versies zich tot elkaar, en hoe is het zondvloedverhaal in het oude Israël terecht gekomen? Dat zijn vragen die in mijn lezing aan de orde komen. Onlangs heeft collega en vriend Irving Finkel van het British Museum een zeer interessant boek over een tot nu toe onbekende tablet met een beschrijving van de Ark gepubliceerd, een extra aanleiding om nog eens goed naar dit intrigerende verhaal te kijken.

jan
16
wo
De goden verzoeken – verzoeken aan de goden: Zonde en gebed bij de Hettieten @ Groningen
jan 16 @ 19:30 – 21:30

Lidewij van de Peut MA
Hettitoloog, Assyrioloog

In de oude hoofdstad van het Hettitische Rijk in centraal Anatolië (ca. 1650-1180 v.Chr.) zijn tussen de vele kleitabletten ook diverse gebeden gevonden. Deze Hettitische gebeden zijn uniek in vergelijking met andere gebedscorpora. Ze zijn geschreven om uitgevoerd te worden op een specifiek moment door één bepaald persoon, meestal de Hettitische koning. In zijn zogenoemde persoonlijke gebeden kon de koning de goden direct om hulp vragen in tijden van nood. Deze teksten geven ons niet alleen een unieke kijk in de relatie tussen de koning en de goden, maar ook over wat de koning doet wanneer zijn rijk bedreigd wordt door vijanden of epidemieën. Bovendien vormen de zondes die de koning opgebiecht in zijn gebeden een unieke bron van historische informatie. Deze lezing geeft u een overzicht van het genre met een speciale focus op de functie van de gebeden.

Sam Goudsmit en de omzwervingen van een verloren gewaande stèle @ Enschede
jan 16 @ 19:30 – 21:30

Dr. N.T.B. (Nico) Staring
Egyptoloog en archeoloog, postdoctoraal
onderzoeker, Universiteit Leiden (LIAS)

De Amerikaans-Nederlandse natuurkundige Sam Goudsmit, medeontdekker van de kwantumspin, was aan het einde van de Tweede Wereldoorlog de wetenschappelijk leider van de Alsos-missie. In het kielzog van de geallieerden maakte dit team jacht op Hitlers atoombom. Zijn speurtocht leidde hem niet alleen langs Duitse laboratoria en archieven.

Wat heeft deze markante figuur nu te maken met het Oude Egypte? Tijdens zijn studie in Leiden volgde Goudsmit colleges bij Boeser, de eerste docent egyptologie aan een Nederlandse universiteit. Wat volgde was een levenslange passie voor het land van de farao’s. Zijn aanzienlijke privécollectie werd na zijn dood in 1978 geschonken aan het Kelsey Museum of Archaeology in Ann Arbor (Michigan). Onderzoek van de spreker heeft uitgewezen dat 1 object uit die collectie, een zeldzame faience stèle, eigenlijk toebehoort aan het Egyptisch Museum in Berlijn. Deze lezing vertelt het opmerkelijke verhaal van de vermissing van de stèle uit Berlijn, de omzwervingen na de Tweede Wereldoorlog, en probeert te achterhalen hoe en wanneer de stèle Egypte verlaten heeft. Deze historische benadering van de egyptologie werpt nieuw licht op de naoorlogse collectievorming.

De Eeuw van Pericles, een Gouden Eeuw? @ Den Bosch
jan 16 @ 20:00 – 22:00

Drs. J.W.A.M. Verheggen

De Eeuw van Pericles wordt ook wel de Gouden Eeuw van Athene genoemd. Bedoeld wordt de vijfde eeuw v.Chr. waarin Athene een intellectuele en culturele bloei beleefde, die mogelijk werd gemaakt door een uitzonderlijke welvaart. De staatsman Pericles domineerde 37 jaar lang de Atheense politiek. Hij heeft in die tijd geoogst wat uitstekende voorgangers hadden gezaaid. In de voordracht probeert de spreker deze beroemdste periode van de oude Griekse cultuur in een historisch perspectief te plaatsen, met bijzondere aandacht voor de positie van de “gewone” (burger)man.

jan
23
wo
Archeologische opgraving in Akrotiri op Santorini @ Rotterdam
jan 23 @ 19:30 – 21:30

EOL/NKV

Drs. Diana de Wild, klassieke archeoloog, Egyptoloog

Akrotiri is een klein dorpje op Thera, één van de Cycladische eilanden in de Egeïsche Zee. Het is geen gewoon eiland:  Thera is een vulkaan.

De uitbarsting van de vulkaan van Thera in de Bronstijd behoort tot de grootste uitbarstingen die de mensheid de afgelopen paar millennia heeft meegemaakt. De uitbarsting zorgde voor een indrukwekkende, met zeewater gevulde krater, die het eiland tot het mooiste eiland van Griekenland maakt en waar hordes toeristen op af komen.

Maar dat was niet het enige: de witte puimsteen van de vulkaan bedekte de Bronstijddorpjes op het eiland en zorgde op deze wijze voor de goede conservering van de resten uit de Bronstijd.

Het bekendste en waarschijnlijk ook grootste Bronstijddorp van Thera is Akrotiri, vernoemd naar een nabijgelegen modern dorp iets ten noorden van de opgraving. De opgravers hadden hier het geluk dat de zestig meter dikke puimsteenlaag hier door erosie behoorlijk weggesleten was.

De datering van deze uitbarsting levert al decennia grote hoofdbrekens op: de natuurwetenschappelijke datering komt niet overeen met wat archeologen op basis van kruisdatering met Egyptische voorwerpen dachten.     Hoe is dit verschil op te lossen?  Daar is nog steeds geen definitief oordeel over.